Doodstil 2

zweefvliegveld-malden-klapekster-trektelpost-doodstil

Weinig vogeltrek op het zweefvliegveld Malden

Doodstil.. Het klinkt als de titel van een slechte film, maar het was wederom de realiteit. De afgelopen tijd ben ik helaas nauwelijks op de telpost geweest. Om meerdere redenen. De achtertuin bleek echter een leuke vervanging en daar heb ik regelmatig een halfuurtje in de ochtend geteld. Zo kon ik toch de trek een beetje blijven volgen.

Vanochtend kon ik wel weer eens richting het zweefvliegveld al bleek de timing weer niet geweldig want er werd mist voorspeld. “Nou ja, als ’s ochtends hier het einde van de straat niet te zien is, blijf ik thuis”, dacht ik. “En anders gaan we gewoon”. Dat viel gelukkig mee en ik reed naar Malden. Daar was het grijs en wel wat nevelig, maar zeker niet zo beroerd als aangekondigd. Clemens was er al en had blijkbaar ook de moed gehad toch te gaan.

De windvaan hing weer stil………. De laatste keer, een week of twee geleden, voorspelde dat niet veel goeds. Ook nu was het weer raak: er was nauwelijks een vogel te zien in de lucht. Met veel moeite sprokkelden we 18 soorten bij elkaar. Ondertussen had ook Kees zich bij ons gevoegd. Na een leuke maandag wilde hij ook wel eens meemaken hoe het was als er niets vloog. U vraagt, wij draaien meneer! De humor konden we er allemaal wel van inzien, maar om een uur of tien was het echt toch wel mooi geweest. Ik stak het vliegveld nog over om de klapekster, alias de gemaskerde bandiet, op de foto te zetten. Dat lukte: de klapekster bleef mooi poseren voor de foto op zijn opsporingsbericht.

Onder een opentrekkende hemel reden we weer naar huis op weg hopend dat er de volgende keer weer vogels zouden zijn en niet…………doodstil.

 

Doodstil…

Regen, kou en niet fit

Al een week of drie was ik niet meer op het zweefvliegveld Malden geweest. Druk met een aantal andere dingen en ook niet helemaal fit. Nog niet overigens, maar het kriebelde en dus wilde ik echt weer eens richting telpost.

Door de kou van de afgelopen week wachtte ik nog even af en toen kwam ook nog eens de regen. “Verdorie, wat nu?” Het weerbericht van gisterenavond gaf wat hoop op een droge ochtend tussen twee regenfronten in. “Dat moet lukken,” dacht ik. Het zou niet de eerste keer zijn dat er trek ontstaat na de regen. De kou nam ik dan maar op de koop toe.

Een loodgrijze hemel en een slappe windvaan

Het was nog vrijwel donker toen ik aankwam op het vliegveld. De slagboom was nog dicht, er was dus niemand anders. Verder was het rustig. Een roodborstje zong zijn liedje en er hing een lichte nevel boven het veld.  Onder een loodgrijze hemel stelde ik me op.

Het viel me meteen op dat de windvaan slap hing: geen wind. Dit had ik na de koude noordoosten wind van de afgelopen week niet zien aankomen. Gelukkig was het droog. Nu maar wachten.

Raven

Dat was het juiste woord: wachten. Op de roepjes na en af en toe een kort liedje van wat lokale bewoners was het muisstil in de lucht. Ook de wind trok niet aan. De opvallende roep van een raaf doorbrak de stilte en een koppeltje vloog achter me langs en ging in een hoge den zitten. Ze bleven me de rest van de tijd gadeslaan en zullen zich waarschijnlijk wel hebben bescheurd!

Waar blijft de najaarstrek: doodstil?

Na een uur viel de eerste motregen als teken van het naderende front en ik besloot er maar mee te stoppen. Twee strepen ganzen en wat vink en graspieper was het enige dat ik had gezien. Waar bleven nou al die houtduiven, zanglijsters, vinken en koperwieken? Het najaar verliep tot nu toe behoorlijk rustig en dat was vreemd. De kou in het noorden en de noordoostelijke stroming zouden toch juist voor mooie trek moeten zorgen? Thuisgekomen viel me een e-mailbericht op dat het mysterie vermoedelijk ophelderde. Die trek was er wel, maar vooral erg hoog en veelal ’s nachts. Dankzij de radar had men dat kunnen volgen. Die onvoorspelbaarheid maakt trektellen ook zo leuk. Als je denkt dat je er iets van begint te begrijpen, bewijst moeder natuur het tegendeel. Vandaag was het helaas doodstil…

 

Herfst en dus paddenstoelen

paddenstoelen-zwam-herfst

Groencursus IVN

Vorige maand ben ik gestart met de najaars Groencursus van het IVN. Een cursus die zich toespitst op de diverse landschappen in het Rijk van Nijmegen. Het ontstaan van de landschappen en de diverse flora en fauna die er leven. Erg interessant allemaal. Na de eerste excursies naar de Sint Jansberg en de Hatertse Vennen, ging het deze keer naar Heumensoord. Gezien de tijd van het jaar ging het met name over paddenstoelen, een onderwerp waar ik nog helemaal niets van af weet. Maar daarom des te leuker.

Paddenstoelen of zwammen

Paddenstoelen (of zwammen, het betekent hetzelfde) is geen gemakkelijk onderwerp omdat er vele soorten zijn, het seizoen maar kort is en identificatie soms lastig. Om er toch wat proberen te onthouden heb ik foto’s gemaakt en de namen genoteerd. Prachtig toch?

Vinkentrek

De najaarstrek

In oktober bereikt de najaarstrek haar hoogtepunt. De vinkentrek is dan een van de hoofdrolspelers. Tot en met september hebben we inmiddels al best veel voorbij zien komen zoals de ooievaars, wespendieven, gele kwikstaarten, visarenden en kleine mantelmeeuwen. In oktober komen dan de houtduiven, buizerden, graspiepers en veldleeuweriken echt op gang. Het zijn vooral de vinken die dan massaal gaan overtrekken. Ook moeten de lijsterachtigen nog komen zoals de koperwieken en kramsvogels. Een van de hoogtepunten is de trek van de kraanvogels zo tegen november, maar dan moeten we veel geluk hebben met de weersomstandigheden en dat is eigenlijk altijd een bepalende factor. Want de trek is er wel maar dat wil niet zeggen dat die altijd zo zichtbaar is voor ons.

Vinken

Als je ’s ochtends vroeg buiten bent, wacht dan eens even en luister of je zachtjes “tjuup tjuup” hoort. Grote kans dat er dan een groepje vinken voorbij vliegt. Meestal in een lijntje en stevig doorvliegend met een beetje een golvende vlucht. Vaak zijn het er een stuk of vijf, maar dat kan gemakkelijk oplopen tot wel zo’n dertig stuks. Zeker met wat bewolking en zuidwesten wind kun je ze goed zien, want dan vliegen ze wat lager tegen de wind in. Erg leuk, let er maar eens op. Je zult merken dat je dan ook andere soorten voorbij zult gaan zien vliegen.

Kolganzeninvasie in Nederland

kolganzeninvasie-kolganzen-overwinteren

Een bijzondere dag

Vandaag was weer zo’n bijzondere dag in trektelland. De noordoostelijke stroming van de afgelopen dagen heeft er vermoedelijk voor gezorgd dat we vandaag zijn getrakteerd op een kolganzeninvasie. Ook andere soorten, zoals de rietganzen, zijn in grote aantallen aangekomen. Tot gisteren waren er nog maar enkele gezien en vanmiddag waren het er meer dan 6000 alleen al op de Kaliwaal in de Ooijpolder bij Nijmegen. Het is net of je een knop omzet: dan zijn er niet en ineens zijn ze er wel. Ongelofelijk!

Ogen en oren open

Wie dan ook vandaag zijn oren open had en af en toe naar boven keek, moet het toch ook zijn opgevallen: al die formaties ganzen die ineens het luchtruim bevolkten en alle kanten opvlogen. Een prachtig gezicht met dit hele mooie weer. Dat zorgde er ook wel voor dat je ze soms eerder hoorde dan dat je ze zag. Hebben jullie ze ook gezien?

kolganzen-kolganzeninvasie
Op een hele zonnige woensdagochtend in september zijn de kolganzen ineens massaal weer in het land. Dankzij een noordoostelijke stroming arriveren ze vrijwel tegelijkertijd.

Linksboven: toendrarietgans

Rechtsonder: grauwe gans

De overige foto’s betreffen allemaal kolganzen.

 

 

Ode aan de buizerd

buizerd-natuur-wandelcoaching

Een klein stipje aan de hemel

Het is een zonnige zomerochtend rond een uur of elf als ik de tuin in wandel. Ik kijk omhoog naar het oneindige blauw en speur de lucht af, zoals altijd richting noordoost. Want daar gebeurt het meestal. “Zou er al een omhoog zijn?”, denk ik verlangend. En dan, na even turen, zie ik nog ver weg een klein stipje dat onder een wolkje langzaam omhoog beweegt. Snel pak ik de kijker, altijd bij de hand natuurlijk, en daar is hij: de eerste buizerd.

Mijn woning staat in een moderne, relatief nieuwe wijk, maar wel aan de rand van de stad met aan de andere kant van de snelweg weilanden en akkers. Dit landelijke gebied, hoewel grotendeels een vreselijke graswoestijn, trekt allerlei vogels aan. Vermoedelijk door de weteringen die er doorheen lopen en het bosgebied in de nabijheid. Veel van die vogels vliegen daardoor ook over mijn wijk: soms is het trek, meestal vluchten van of naar slaapplaatsen en foerageervluchten.

Lokaal vliegverkeer en de krenten

Dan is er ook nog het lokale vliegverkeer zoals ik dat noem. Dat zijn de bewoners van de wijk: de musjes, mereltjes, vinken, mezen et cetera. Zo valt er best wat te beleven in het luchtruim boven mijn achtertuin. Ik moet alleen wel goed opletten hoor, want de krenten in de pap laten zich maar af en toe zien. Maar heel soms, met wat geluk, pik ik er wat leuks uit. Zo had ik laatst een wespendief die vanaf noordelijke richting laag recht op me af vloog. Zo over mijn tuin! Een van de vogels waar ik van blijf houden, is een van de vaste bewoners en hij laat zich bijna dagelijks boven de wijk zien…….de buizerd.

Een algemene verschijning

buizerd-natuur-wandelcoaching-variant
Een hele lichte variant van de buizerd.

De buizerd is zo’n beetje de huismus of koolmees onder de roofvogels. Zo alledaags inmiddels dat niemand er meer van opkijkt. Waarom zou je ook, het is maar een saaie bruine vogel, hoogstens een beetje groter dan de meesten? Die alledaagsheid was overigens wel eens anders, want de buizerd heeft zich pas de laatste veertig jaar goed gevestigd in ons land. Daarvoor was hij een zeldzame verschijning en ook nog eens niet erg geliefd. Schadelijk zelfs volgens de vogelhaters! Een misverstand dat met name in het noorden van ons land nog altijd leidt tot bestrijding met gif en vernieling van nesten. Maar inmiddels is de buizerd zo algemeen dat je ze overal kunt zien.

Spectaculaire duikvluchten

Als de zon de lucht wat weet op te warmen, duurt het meestal niet lang of ik hoor de eerste buizerd zijn kenmerkende mauwende roep uitstoten. Niet veel later verschijnt de eerste dan boven de huizen, rustig kringetjes draaiend om hoogte te winnen. Vaak zijn het er meer die elkaar opzoeken in een belletje om dan ineens weer razendsnel in een duikvlucht over te gaan en uit het zicht te verdwijnen. Die duikvluchten zijn spectaculair: de vogel stort zich recht naar beneden met enorme snelheid en ingehouden vleugels. Als een duikbommenwerper op zijn doel af. Maar dan trekken ze steil op, recht omhoog en als de snelheid er uit is draaien ze zijwaarts weg en laten zich weer als een baksteen vallen: de wingover, een bekende manoeuvre bij jachtvliegers. Soms houden ze ook schijngevechten waarbij ze om elkaar heen buitelen en elkaar proberen te grijpen. Vaak met een hoop kabaal.

Variaties van de buizerd

Weet je wat er zo mooi aan de buizerd is? Er is er geen een hetzelfde. Werkelijk waar. De buizerd komt in zo veel variaties voor. Van heel donker bruin tot grotendeels witte exemplaren, en alles wat daar tussen zit. Zo zwerft er hier een in de buurt van het bos rond die ik Moby Dick heb gedoopt. Ondanks al die verschillen is de buizerd gelukkig toch goed herkenbaar door zijn vliegbeeld met de lichte v in zweefvlucht en omhoog gekrulde handpennen. De flappende stijve vleugelslag, de witte borstband en klagerig mauwende roep. Maar al die verschillende buizerds zorgen nogal eens voor wanhoop onder de vogelaars. Met name bij de beginners. Zelf word ik nog vaak genoeg op het verkeerde been gezet en moet ik twee keer kijken voor mijn conclusie: het is toch weer een buizerd. Zo alledaags en toch verwarring zaaiend.

Een luie oppertunist

Meestal zie je de buizerd als hij op een paaltje langs de weg zit. Actief jagend zie je hem niet vaak en daardoor heeft hij een nogal lui imago. Maar hij is gewoon slim en wacht hij zijn kansen op een prooi, of liever nog aas, gewoon af. Dat het werkt blijkt wel gezien zijn succesvolle toename in aantal. Inwendig zullen die buizerds de haviken en sperwers wel uitlachen als ze zo overactief hun prooi achterna zitten: de uitslovers!

Maar waar ik vooral van geniet is als ze rustig op de thermiek hangen, sloom hun kringetjes draaiend onder de wolken, af toe roepend of er nog een soortgenoot in de buurt is. Met uitgespreide vleugels en staart drijvend op de stijgende lucht. Wat een vrijheid! Het maakt me soms jaloers en de buizerd weet daardoor altijd weer een grijns op mijn gezicht te toveren als ik hem de volgende ochtend weer omhoog zie klimmen de eindeloze hemel in.

Mijn achtertuin

ooievaar-achtertuin

Een dankbaar plekje

klimop-achtertuin-ooievaars-vliegen-bijen-vlinders
Vanuit mijn achtertuin heb ik zicht op veel mooie natuur. De bloeiende klimop bijvoorbeeld zit vol vliegen, bijen en vlinders. Ook trekken de ooievaars regelmatig over.

Gelukkig is mijn achtertuin een dankbaar plekje om mooie waarnemingen te doen. Zo is de klimop, een van de laatste bloeiers, nu een drukte van belang door de vliegen, bijen, wespen en andere insecten die er op af komen.

Ooievaars over de achtertuin

Gisteren lieten ook de ooievaars zich weer eens zien. Zes stuks maar liefst en laag over. Wat een fantastisch gezicht blijft dat. Persoonlijk vind ik de ooievaars een van de mooiste vogels om te zien vliegen. Rustig glijdend op de thermiek en met wat geluk ook nog in grote aantallen.

 

De Bruuk

blauwe reiger-wandelcoaching-stress-coach-natuur-burnout-nijmegen

De Bruuk: een herdenking, vogels en Groesbeeks Gruwelijkste

20 september 2015:
5:45. De deur van mijn slaapkamer vliegt open en mijn dochter van ruim vier springt op bed. Ze kruipt tegen me aan en zegt “papa, mag ik naar de cake kijken”?
Mijn vrouw en ik hadden er min of meer om gewed de vorige avond. Zou ze vroeg wakker zijn door de kermis of de cake die ik had gebakken? Stilletjes genoot ik van mijn overwinning. Niet veel later sprong ik uit bed en vertrok ik naar de Bruuk. De telpost waar het allemaal voor me begon en waar ik al een hele tijd niet meer was geweest. Buiten was het nog donker en een haan in de verte probeerde te klinken als een bosuil. Maf beest.

Net voor zonsopkomst kwam ik op de telpost aan en ontmoette Eddy die daar tegenwoordig meestal in zijn eentje telt. Noodgedwongen helaas want het vertrouwde zweefvliegveld trekt meer aanloop.
Hij was blij met het gezelschap en samen genoten we van de natuur die ontwaakte. Net als wij trouwens want het was nog wat vroeg. Reigers, aalscholvers en ganzen waren de klanten in het eerste uur en het was leuk. Er was behoorlijk wat vliegverkeer en ook daarna bleef er genoeg te beleven, hoewel de echte krenten zich vandaag niet zouden laten zien.

De ochtendstilte verbroken

Ineens begon er ergens een speaker te brullen. Groesbeeks Gruwelijkste overstemde de ochtendstilte. We keken elkaar even met vrees aan voor de komende uren, maar dat bleek mee te vallen. Zo gruwelijk was het blijkbaar allemaal niet en we konden blijven genieten van de vogeltrek.

Met name de boertjes hadden er nog wel zin in en scheerden regelmatig laag over de telpost. Op enkelhoogte wel te verstaan. Verder waren het vooral heggenmusjes, sijsjes, graspiepers en ander klein spul wat voorbij vloog. Van de rovers vrijwel geen spoor vandaag.

Herdenking Market Garden

c47-skytrain-dakota-bruuk
Een C47 Skytrain tijdens de herdenking van operatie Market Garden in september 2015. De burgerversie van dit toestel kennen we onder de naam Dakota.

In de verte zwol het gerommel aan van de twee Pratt & Whitney Twin Wasps en dat geluid sneed even door mijn ziel. Deed me even denken aan een andere tijd.
Zonder om te kijken wist ik wat er op ons afvloog: een C47 Skytrain begon rondjes te draaien in de richting van Breedeweg. Niet veel later sprongen er, verdeeld in twee sticks van ongeveer twaalf, parachutisten uit op weg naar de voormalige landingszone bij Klein Amerika/Knapheide. Eenenzeventig jaar geleden hing de lucht vol met parachutes en begon een zware periode in geschiedenis van Groesbeek en omstreken. Operatie Market Garden, en daar mee de bevrijding van Nederland, was begonnen.

 

kievit-bruuk
De kievit is een van onze bekendste weidevogels. Ook voor deze soort geldt dat ze het zeer moeilijk heeft en de aantallen lopen dan ook terug.

De vogels hielden er na dit motorgeweld ook mee op en rond elf uur vonden we het welletjes. De zon had zich verscholen achter de wolken. Alsof het doek was gevallen voor de volgende voorstelling. Ik zal er absoluut weer bij zijn.

 

Dag allemaal!

Mijn nieuwe website natuurbeLEEFing!

Met enige gepaste trots presenteer ik mijn website natuurbeLEEFing! Het is tijd geworden er nu echt een eigen jasje om heen te bouwen en de website zal zich de komende tijd verder ontwikkelen. Ik nodig jullie dan ook uit regelmatig even een kijkje te komen nemen.