Patrijzen tellen in Wijchen

Patrijzentelling

Voor het tweede jaar op rij heb ik deelgenomen aan de patrijzentelling in de gemeente Wijchen. Deze telling is onderdeel van een landelijk project waaraan onder meer Stichting Landschapsbeheer Gelderland en SOVON aan meewerken. Het project loopt nu sinds 2018 en op deze manier wil men vaststellen hoe groot de populatie van de patrijzen nog is en welke beheersmaatregelen kunnen worden genomen om die populatie te beschermen. Het gesubsidieerd inzaaien van akkerranden is daar een voorbeeld van.

Patrijs man Niftrik

De gemeente is opgedeeld in kleine deelgebieden die toegewezen worden aan een vrijwilliger die daar de telling voor dat seizoen voor zijn of haar rekening neemt. Voor aanvang hebben de vrijwilligers een training kunnen volgen.
De telling is opgedeeld in 3 telronden tussen half februari en eind april. Per telronde dient er minimaal een dag- en een avondbezoek te worden gedaan. Bij het avondbezoek mag dan ook geluid worden gebruikt om een reactie van de patrijzen uit te lokken. Mijn telgebieden zijn Niftrik en Knooppunt Bankhoef die ik samen doe met M. In 2019 hebben we beiden gebieden samen geteld en dat bleek erg intensief. Daarom hebben we er dit jaar voor gekozen om ieder een gebied voor onze rekening te nemen en daar waar we kunnen samen te tellen. Ik heb het Knooppunt Bankhoef voor mijn rekening genomen.

Knooppunt Bankhoef

Het telgebied Knooppunt Bankhoef is gelegen aan de oostkant van de A50 en dan aan de weerszijden van de A326 die daar op aansluit. Het Knooppunt Bankhoef is een lastig gebied om te tellen. Daar zijn meerdere redenen voor. De eerste is dat het erg veel landbouwgrond betreft. Op de kale akkers in het vroege voorjaar is het lastig speuren naar de goed gecamoufleerde patrijzen. Al helemaal als je die stukken grond moet afspeuren met een telescoop omdat de afstanden groot zijn.
Als je dan ook weet dat er vrijwel geen patrijzen zijn in dit gebied en die dan ook nog meestal in het gras of wintertarwe zitten, dan hebben we de tweede reden te pakken. Ook dit jaar bleek het weer een lastige klus.

Patrijs vrouw Niftrik

Het vorige seizoen leverde twee territoria op, maar daarvan was er maar een met meerdere duidelijke waarnemingen. Een bekende plek waar al meerdere jaren waarnemingen vandaan komen, al zijn het er weinig. In het afgelopen najaar was alle opslag gekapt in een belangrijke droge greppel en ik was dan ook benieuwd of we daar dit jaar ook weer een territorium konden vinden.

De eerste telronde

Bankhoef

Eind februari spraken M. en ik samen af voor de eerste telronde bij Bankhoef . Ik had zelf al een rondje gedaan op een eerdere datum, maar zonder succes. Vol verwachting begonnen we aan het nieuwe seizoen. In Niftrik, het andere telgebied, hadden we de verwachting dat er meer territoria te vinden moesten zijn dan de drie waar we op uit waren gekomen in 2019.
Het was een mooie ochtend en meteen raak!. Dat was niet volgens de verwachtingen, maar wat waren we blij. In een uithoek van het knooppunt vonden we bij een boerderij een kleine klucht van vijf patrijzen op een grasveldje. Een waarneming van maar liefst vijf vogels was nieuw voor het knooppunt en dan ook nog op een nieuwe locatie. Ik besefte wel dat we hier geluk hadden want dit was een van die onoverzichtelijke stukken van het telgebied. De uitdaging was nu om een tweede waarneming te doen zodat er een territorium kon worden vastgesteld.
Gezien het aantal dieren. twee mannetjes en drie vrouwtjes, zouden dit wel eens twee territoria kunnen gaan worden. De kluchten die zich in de winter vormen vallen in het voorjaar uit elkaar waarna er paartjes gevormd gaan worden die zich verspreiden in het gebied.
Op de andere locatie, waar al jaren een territorium is, vonden we nog niets.

Een kleine twee weken later fietste ik nog eens rondje door mijn telgebied en vond een paartje op de bekende locatie. Aan de rand van een braakliggend akkertje scharrelden ineens twee patrijzen uit een bosrandje. Ik had puur geluk dat ik ze zag. Het was ook meteen de laatste keer dat ik er een waarneming kon doen. Het was een veelbelovend stukje braakliggende akker, maar helaas. Geen patrijzen meer in de volgende ronden.

De avondtelling van deze telling liep uit op een teleurstelling. Geen enkel contact. Jammer, want in deze periode reageren de mannetjes best goed. De omstandigheden spelen wel een belangrijke rol en misschien dat dit roet in het eten heeft gegooid. Het kan ook zo zijn dat de patrijzen zich net buiten het bereik van mijn geluidsspeler bevonden. Met zo’n lastig plot kan dat zo maar.

Niftrik

Tijdens de eerste telling samen met M. eind februari hadden we naast het succes bij Bankhoef ook meteen resultaat in Niftrik. Twee paartjes nabij een bekende locatie bij een boerderij. Niet echt een verrassing want hier vinden we meestal wel wat. We waren vooral heel erg benieuwd of we nieuwe territoria konden vinden. Het vorige jaar gaf ons het gevoel dat er meer in zit.

Klucht in november 2020 bij de boerderij

De tweede ronde

Bankhoef

De eerste ronde was bemoedigend en nu was het zaak te proberen de resultaten te herhalen om territoria vast te stellen. Bij de boerderij waar we in de vorige periode vijf stuks konden noteren, vond ik nu een paartje. Helaas wat ver weg en lastig te zien. Op de andere bekende locaties niets en ook de avondronde bleef deze keer vruchteloos.

Niftrik

Doordat M. en ik ons gesplitst hadden dit jaar, heb ik het plot Niftrik niet heel intensief zelfstandig doorzocht. Een deel van Bankhoef is echter alleen maar te bereiken via het plot Niftrik dus ik kom er wel door heen, al is het maar deels. Het is wel het gedeelte met de meeste waarnemingen.

Tijdens een fietstochtje terug naar huis kwam ik door het plot Niftrik en vond daar een roepend mannetje, vlak langs de dijk. Hij was heel goed verstopt in een bosje struiken en ik kon hem niet zien terwijl ik er toch vrijwel bovenop stond! Hij hield natuurlijk meteen zijn snavel toen hij mij in de gaten kreeg. Wel weer een nieuwe locatie!

Later die maand heb ik tijdens een avondronde ook weer een paartje bij de bekende boerderij gezien. Geen resultaten op geluid.

De derde ronde

Bankhoef

De laatste ronde is de lastigste vind ik. De kluchten van de winter zijn de definitief uit elkaar en de paartjes hebben zich gevormd. Bovendien groeien de gewassen op de akkers en weidegronden hard en dus zijn de patrijzen veel moeilijker op te sporen. Je hebt dan ook meestal veel minder resultaat dan in de eerste ronde.

Dat was voor Bankhoef ook zo. In deze ronde geen enkel contact en waarneming. Erg jammer.

Kluchtvorming in november 2020 bij Niftrik

Niftrik

De laatste rond leverde nog twee paartjes op langs het fietspad naast het spoor. Ook dit zijn bekende locaties. Het paartje bij de boerderij was er ook nog en deze keer zelfs roepend.

Conclusie

2020 is een beetje een jaar met een gemengd gevoel geworden. Voor mijn eigen plot Bankhoef werd alleen maar bevestigd dat dit een lastig plot is. Er zijn vogels, maar wel heel weinig en moeilijk te lokaliseren. Dit jaar leverde een territorium op. Het was op de plek waar we bij de eerste ronde vijf exemplaren vonden. De andere waarneming kon niet worden herhaald en leverde dus geen territorium op terwijl dit toch een locatie is met meerdere waarnemingen uit het verleden. Zouden ze hier nu weg zijn? Uiteindelijk een territorium minder dan in 2019. In de nabije toekomst gaat er in dit plot een zonnepark worden gerealiseerd en staan er ook nog eens een aantal gigantische windmolens gepland. Ik ben zeer benieuwd wat hier de effecten van gaan zijn. Het kan echt twee kanten op naar mijn gevoel.

In Niftrik is het beeld een stuk beter: zeven territoria ten opzichte van drie vorig jaar. Ons vermoeden is daarmee bevestigd. Mijn bijdrage was zeer beperkt en M. heeft hier goed werk geleverd. Heel fijn om te zien dat er een toename is en gelukkig is dit beeld ook te zien in totaliteit over alle getelde plots. We krijgen in ieder geval signalen terug dat ons werk ons vruchten begint af te werpen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.